بسم الله الرحمن الرحیم

باعرض سلام خدمت شما محبین خاندان عصمت و طهارت علیهم السلام و برائت جویندگان از دشمنانشان ولادت با سعادت پیامبر اعظم صلی الله علیه وآله و ولادت با سعادت امام جعفر صادق صلوات الله علیه را به محضر مولایمان حضرت بقیة الله اروحنا لتراب مقدمه الفداء و همچنین شما عزیزان تبریک عرض می نماییم.

به همین مناسبت مطلب مفید و ارزشمندی برایتان تدارک دیده ایم که امیدواریم بهره معنوی کافی را از آن ببرید.التماس دعا.

منبع: کتاب ارزشمند سیر الی الله ، جلد 3 ، سؤال دهم

صراط مستقيم چيست؟ و آيا آيه‏ اى براى شناخت صراط مستقيم در قرآن كريم وجود دارد؟

پاسخ:

همه‏ ى مسلمانها به صراط مستقيم معتقدند. من وقتى تحقيق كردم و ديدم حدود چهل آيه تحت كلمه‏ ى صراط مستقيم داريم كه پيامبر اكرم صلی الله علیه و آله فرمودند كه منظور از صراط مستقيم على بن ابيطالب  عليه‏ السلام است و اكثر آنها به وجود مقدّس على بن ابيطالب  عليه ‏السلام تفسير شده است و آن وجود مقدّس، صراط مستقيم و ميزان اعمال است.[1] عملش و گفتارش صراط مستقيم است. در قرآن هست كه خداى تعالى مى‏ فرمايد:

 «انّ ربّى على صراط مستقيم»[2] «انّك لمن المرسلين على صراط مستقيم»[3] خدا و پيامبر اكرم  صلى‏ الله‏ عليه‏ و‏آله بر صراط مستقيم‏ اند. در آيه‏ اى هست روايت هم دارد كه اين آيه را اينگونه بخوانيد: «صراط علىٍّ مستقيم» يعنى راه على  عليه‏ السلام مستقيم است. من در يكى از كتاب هايم نوشته بودم كه يكى از علماى قم به من گفت: شما اين مطلب را به اين صراحت نوشته‏ ايد ممكن است اسباب حرف شود.

چون قرائت با تحريف فرق مى‏ كند. قرائت با زير و زبر و يك حرف و دو حرف فرق مى‏ كند مثلاً مى‏ گوئيم: «مالك يوم الدين» «ملك يوم الدين»[4] اين هر دويش جايز است و تحريف هم نيست. يا مثلاً فرض كنيد «سلام على آل يس» يا «سلام على اِل ياسين»[5] سنّى و شيعه قبول دارند كه اين را تحريف نمى‏ گويند با اينكه يك يا دو حرف كم و زياد است بالاخره يا «مالك يوم الدين» است يا «ملك يوم الدين».

يا با حركات مثلاً فرض كنيد «قالت هئت لك» «هيت لك»[6] (خوانندگان مصرى حركات را عوض مى‏ كنند). يكى از اينها درست است، معنايش هم فرق مى‏ كند. «هئت لك» يا «هيت لك» معنايش فرق مى‏ كند كه نمى‏ خواهم در اينجا بحث كنم. با تغيير حركات اين تحريف نيست.

 در قرآنها قديم كه زير و زبر گذاشته ‏اند «صراط علىّ مستقيم»[7] است. ولى اين قرآنها دارد كه «صراط علىّ مستقيم» كه معنايش هم قدرى پيچيده است. يعنى راه بر سوى من راست است. ولى اگر بگوئيم صراط على مستقيم است چقدر راحت است. اگر «صراط علىٍّ مستقيم» خوانديد قرآن را تحريف نكرده‏ ايد روايت هم دارد. قرآن اوّل كه نازل شد بر مردم عرب نازل شده است مثل كتاب فارسى كه براى فارسى زبانها مى‏ نويسند، ديگر حركات را روى آن نمى‏ گذارند خودشان بلدند كه چطور بخوانند. گاهى بعضى از نويسنده‏ ها ويرايش جالبى دارند و ويرگول يا نقطه‏ اى يا علامت تعجّبى مى‏ گذارند تا معنا قدرى روشن‏تر بشود والاّ حركات را روى كلمات نمى‏ گذارند قرآن هم همين طور بوده. روزى على بن ابيطالب عليه‏ السلام عبور مى‏ كردند ديدند كه شخصى قرآن را غلط مى‏ خواند طورى مى‏ خواند كه معنايش خراب مى‏ شود. گاهى مى‏ شود كه انسان نمى‏ تواند رديف كلمات را جور كند. حضرت مبتكر نحو و ادبيات عرب بودند. مرحوم شيخ بهائى در صمديه مى‏ گويد: «واضع علم النحو لحفظ الكلام» مبتكر فن صرف و نحو على عليه‏ السلام است.[8] لذا آن حضرت درباره‏ ى علم نحو مطالبى فرمود. «كلّ فاعل مرفوع و كلّ مفعول منصوب» قرّائى پيدا شدند يعنى افراد اديب و با سوادى پيدا شدند و اينها قرآن را به طرز صحيحى خواندند و حركاتش را گذاشتند و خيلى هم با هم اختلاف دارند يك عدّه از قرّاء «ملك يوم الدين» و عدّه‏ اى «مالك يوم الدّين» خوانده‏ اند و اگر كتاب تفسير مجمع البيان را مطالعه كنيد چون قرائت هاى مختلف را نوشته است مى‏ بينيد كه در اكثر آيات، قرائت ها مختلف است. بنابراين «صراط علىٍّ» با «صراط علىَّ» فرقش فقط در حركات است و با اين روايتى كه داريم چه اشكالى دارد كه بگوئيم: «صراط علىٍّ مستقيم» علىٍّ با عَلَىَّ فرقش در حركات دو فتحه است در وقتى كه علىٍّ مى‏ خوانيم كسره و تنوين اضافه دارد. راه على راست است. كوچكترين نقطه‏ ى ضعفى حتّى از نظر مخالفين على ندارد به على  عليه‏ السلام كسى نتوانست بگويد كه در فلان جا اشتباه كرده‏ اى يا فلان جا كج رفته‏ اى. حتّى آنهايى كه دشمنش بودند نتوانستند كوچكترين ايرادى بر على بن ابيطالب عليه‏ السلام بگيرند پس صراط مستقيم على  عليه‏ السلام است. ميزان اعمال على بن ابيطالب عليه‏ السلام است. شما اگر مى‏ خواهيد بدانيد عملتان درست است يا خير؟ ببينيد على عليه‏ السلام اگر در اينجا بود اين كار شما را مى‏ كرد يا نمى‏ كرد؟ خودتان مى‏ خواهيد بفهميد. هميشه براى خودتان ميزان تعيين كنيد اعمال اولياء خدا و ائمّه‏ ى اطهار  عليهم‏ السلام را براى خودتان ميزان قرار دهيد.[9][10]